استان آذربایجان شرقی بزرگترین و پرجمعیتترین استان در منطقه شمال غربی ایران است که از شمال با جمهوری آذربایجان و ارمنستان، از غرب و جنوب غربی با استان آذربایجان غربی، از شرق با استان اردبیل و از جنوب شرقی با استان زنجان همسایه است. این استان به ۲۱ شهرستان و شهر تقسیم شده است، از جمله تبریز، جلفا، اهر، میانه، مرند، خداآفرین و غیره. پایتخت آذربایجان شرقی، تبریز است.
درباره تبریز
تبریز پایتخت تاریخی و بزرگترین شهر شمال غربی ایران است. این شهر یکی از مهمترین شهرهای کشور با پیشینه تاریخی و فرهنگی غنی است که از نظر گردشگری، اکوتوریسم و مکانهای تاریخی و تفریحی متنوع بسیار مستعد است. تبریز سومین شهر بزرگ ایران است و جدا از بناها و موزههای تاریخی، از طبیعت سرسبزی نیز به ویژه در بهار و تابستان برخوردار است.
تبریز در ارتفاع ۱۳۴۰ متری از سطح دریا، در ۶۱۹ کیلومتری شمال غربی تهران واقع شده است و تا اواخر دهه ۱۹۶۰ دومین شهر بزرگ ایران و یکی از پایتختهای سابق آن بود. تبریز که در درهای واقع شده است، بین پشتههای طولانی مخروطهای آتشفشانی در کوههای سهند و عینالی قرار دارد. این دره به دشتی منتهی میشود که با شیب ملایمی به سواحل شرقی دریاچه ارومیه، در ۶۰ کیلومتری غرب، منتهی میشود.
تاریخ تبریز
شهر تبریز عموماً سردسیر است اما به دلیل شرایط آب و هوایی آن، آب و هوای بسیار مطبوعی دارد. رودخانههایی مانند آجی چای، لیقوان چای، میدان چای و صوفیان چای از این منطقه عبور میکنند. در کتیبهای مربوط به سنگر دوم، یکی از حاکمان آشوری در سال ۷۱۴ قبل از میلاد، نام تبریز در قرنهای سوم و چهارم میلادی، زمانی که شهر تبریز از اهمیت زیادی برخوردار بود، ذکر شده است. نامشخص برای اولین بار در قرن چهارم هجری قمری، خانواده روادیان تبریز را به عنوان پایتخت خود اعلام کردند. در طول این دوره و در دوران حکومت مغولان، تبریز زمینلرزههای زیادی را تجربه کرد و به شهری ویران تبدیل شد. اما پس از فتوحات مغولان، این شهر توسط «اباقاخان» ایلخانان به پایتختی برگزیده شد. در زمان حکومت «محمود غازان» (۶۹۴ هجری قمری) این شهر رونق گرفت. مساجدی مانند علیشاه، ربع رشیدی و شنب غازان در این دوره ساخته شدند. در دوران صفویان، تبریز پایتخت ایران بود.مسجد کبود یادگاری از دوران ترکمانان است. در قرون بعدی، تبریز محل استقرار جنگجویان بزرگی بوده است که با عثمانیها و روسها روبرو بودهاند. حق نشر شخصیتهایی مانند ستارخان و باقرخان در مبارزه خود علیه استبداد در تاریخ ثبت شدهاند. در سال ۱۹۱۱ میلادی، شیخ محمد خیابانی (یکی از روحانیون) علیه سیاستهای استعماری دولت بریتانیا قیام کرد. انقلاب اسلامی تا حدودی مدیون مشارکت مردم تبریز و اعمال قهرمانانه آن ها است.
تبریز دومین شهر صنعتی پس از تهران است و توسعه صنعتی آن باعث مهاجرتهای گسترده به این شهر شده است. همچنین دومین شهر برجسازی ایران است. تبریز مرکز اداری، تجاری، سیاسی، صنعتی، فرهنگی و نظامی آذربایجان است. تولیدات صنعتی اصلی این منطقه مواد غذایی، مواد شیمیایی، کانی غیرفلزی، فلزات اساسی، نساجی و ماشینآلات فرش است. علاوه بر این، تبریز از دیرباز یک مرکز صنایع سنگین از جمله صنایع ماشینآلات و تجهیزات بوده است. این شهر علاوه بر شهرت در سایر هنرها و صنایع دستی، از مراکز پیشرو در تولید چرم نیز میباشد. فرشهای دستباف تبریز و مراغه به دلیل طراحی خاص و کیفیت بالای خود در سراسر جهان مشهور هستند و صادرات آنها یکی از منابع مهم ارزآوری در ایران محسوب میشود. امروزه مردم تبریز به زبان ترکی (آذری) صحبت میکنند و این شهر پایتخت شیعه در سراسر جهان بوده است و اکثر ساکنان آن پیرو مذهب شیعه اثنی عشری هستند.












